Mal əti 22–23 manata qalxa bilər? - Səbəblər
Mal əti bahalaşa bilər – fermerin xərcləri artır, subsidiya isə bütün təsərrüfatları əhatə etmir
BUTA.TV xəbər verir ki, Azərbaycanda mal ətinin qiymətinin qarşıdakı aylarda yenidən artması ehtimalı müzakirə olunur. Fermerlərin üzləşdiyi əsas problemlərdən biri heyvanların saxlanma xərclərinin yüksəlməsidir. Yem, arpa, buğda, ot, baytarlıq və digər qulluq xərclərinin artması mal-qaranın maya dəyərini yüksəldir.
Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatına görə, 2026-cı ilin yanvar-avqust aylarında ölkədə qida məhsullarının qiymətləri ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 6,9 faiz artıb. Avqust ayında isə mal və qoyun ətinin qiymətində aylıq artım qeydə alınıb. (Dövlət Statistika Komitəsi)
Digər tərəfdən, dövlət heyvandarlığın inkişafı üçün yeni subsidiya mexanizmləri tətbiq edir. Lakin bəzi subsidiyalardan yararlanmaq üçün təsərrüfatlara minimum tələblər qoyulub.
Məsələn, 2026-cı il üzrə yeni mexanizmə əsasən, istifadə etdiyi ən azı 100 hektar örüş və ya otlaq sahəsi olan və minimum 500 baş xırdabuynuzlu heyvan saxlayan təsərrüfatlarda qeydiyyatda olan hər qoyun və keçiyə görə 4 manat subsidiya veriləcək. (Agro)
İribuynuzlu heyvanlarda isə mövcud təsərrüfatlar üçün cins sağmal heyvanlara 500 manat, yerli damazlıqdan yetişdirilmiş sağmal heyvanlara 800 manat, mələz sağmal heyvanlara isə 200 manat subsidiya nəzərdə tutulub. Bunun üçün müvafiq olaraq minimum 50 və 100 baş heyvan tələbi müəyyən edilib. (Agro)
Bu isə kiçik və orta fermerlərin bir hissəsinin həmin dəstək mexanizmlərindən yararlana bilməməsi problemini gündəmə gətirir. Məsələn, bir neçə baş mal-qara və ya onlarla qoyun saxlayan kəndli üçün müəyyən edilmiş minimum hədlərə çatmaq mümkün olmaya bilər.
Beləliklə, bir tərəfdən heyvandarlığın saxlanma xərclərinin artması, digər tərəfdən bəzi subsidiya mexanizmlərində minimum təsərrüfat tələblərinin olması gələcəkdə ət bazarında qiymət təzyiqini artıra bilər.
Hazırda ət qiymətlərinin yanvara qədər konkret olaraq 22–23 manata çatacağı barədə rəsmi proqnoz yoxdur. Lakin mövcud tendensiyalar qiymət artımı ehtimalının diqqətdə saxlanılmasını zəruri edir.
Ekspertlərin və fermerlərin fikirləri isə qarşıdakı aylarda ət bazarında vəziyyətin necə dəyişəcəyinə dair daha aydın mənzərə yarada bilər.